Ligging
Via de jeugdherberg in Ullapool komen we aan het adres van een croft in Scoraig. Waar Ullapool aan Loch Broom ligt, ligt Scoraig aan little Loch Broom. Hemelsbreed een klein eind, maar met inbegrip van de inhammen van de Lochs is het toch een dik uur rijden. Dan ben je er nog niet want de auto vertrekt aan de andere kant van het Loch dan waar Scoraig ligt. Scoraig is namelijk een soort van schiereiland, afgesloten door een berg en alleen (afgezien van een klein voetpad van anderhalf uur lopen) per boot bereikbaar.
Croft
Het woord croft is afgeleid van het Keltische croit, dat klein stuk land betekent. De ontstaangeschiedenis van het woord croft gaar terug naar Highland Clearances van de 19e eeuw, waarbij mensen het veld moesten ruimen voor schapen. Niet onbegrijpelijk leidde dit tot veel verzet van de boeren tegen de landeigenaren. Door volhouding van dit verzet werden de boeren in 1886 beloond met een Act of Parliament, die hen zekerheid van pacht gaf. Een croft omvat gewoonlijk een huis met enkele hectaren, waarop de crofter gewassen kan verbouwen of vee laten grazen. Ondanks de moeilijke toegankelijkheid ontkwam ook Scoraig niet aan de Highland Clearances. Alle toenmalige huisjes waren verlaten en vervallen toen langzaamaan in de jaren zestig van de vorige eeuw de oversteek naar Scoraig weer werd gemaakt en de crofts mondjesmaat weer werden bewoond.
Overtocht
S’ochtends nemen we de postboot voor de overtocht. De camper kan, na het zien dat de postboot kleiner is dan de camper, niet mee. We besluiten een samenvatting van onze reisspullen in de bolderkar te proppen en redden daarmee drooghuids de overkant. De croft waar we gaan werken/wonen voor de aankomende tijd is van de lokale postbode en dat heeft zo zijn voordelen. Naast dat hij een redelijk centraal figuur is in Scoraig, beschikt hij ook als een van de enige over een auto (met twee bootjes het water overgebracht), gelukkig kan de bolderkar inclusief bagage in de achterbak en scheelt dat ons weer het nodige sjouwwerk. Aangekomen bij de croft boffen we nog meer omdat het ook nog eens een van de luxere van Scoraig is; bad, douche, tv en telefoon worden niet geschuwd. In tegenstelling tot waar bij andere soms nog wel elektriciteit en warm water ontbreekt. De meeste faciliteiten (muv telefoon) zijn zelf aangelegd. Zo drijft de wind in de achtertuin een 2e hands Afrikaanse windmolen aan en is een nabijgelegen bron een mooie bron voor schoon water. Je blijft echter wel afhankelijk van de elementen en dat betekent zuinig aan doen in tijden van droogte en windstilte. Maar daar hoef je in Schotland aan de kust niet heel veel rekening mee te houden.
Groene vingers
De overeenkomst die we sluiten is het helpen op de croft in ruil voor eten en onderdak. Onze gastheer heeft klusjes genoeg, een lege kamer over, een diepvries vol vlees en een grote moestuin. Wij hebben handen, voeten en honger, dus dat moet wel goed komen.
Na twee barbecues waarbij we het merendeel van de overige tachtig bewoners van het dorp hebben ontmoet, is het tijd voor klus nummer 1, namelijk het kweken van groene vingers. Het tempo mag op zijn Scoraigiaans en dat betekent rustig aan en af en toe een wandeling en een praatje om Scoraig te verkennen. Onze ervaring in de tuin strekt zich tot het maaien van ons voormalige grasveldje in Nederland en het trekken van de paardebloemen. Dit voldoet en al snel zijn we bezig met onkruid wieden en het maaien van een grasveld, een honderd keer groter dan ons voormalig groene voetenmatje.
Quad
Alles in de tuin gaat voorspoedig totdat Henk Jan’s hart sneller begint te kloppen bij het zien van een quad met vier lege banden en onder een enorme laag stof. Dat betekent dus dat die het niet doet en als je hem dan maakt mag je een rondje rijden. Zo gezegd zo gedaan, maar daar gingen dan drie Scoraigiaanse dagen, inclusief reservemotor en werkplaatshandboek later. Als je dan de eerste ploef hoort, weet je dat het niet lang duurt en de ééncilinder gaat plofplofplof door het weiland. Zo geschiedde, gastheer blij (kan de post weer wat makkelijker rondbrengen) en Henk Jan blij, er moeten de aankomende periode natuurlijk de nodige proefritten worden gemaakt.......
